T.C.
YARGITAY
5. HUKUK DAİRESİ

Esas No       : 2025/9316
Karar No      : 2026/760

T Ü R K  M İ L L E T İ  A D I N A
BÖLGE ADLİYE MAHKEMELERİ KARARLARI ARASINDAKİ 
UYUŞMAZLIĞIN GİDERİLMESİ İSTEMİNE DAİR
Y A R G I T A Y   İ L  M I

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ                       : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi Başkanlar Kurulu
SAYISI                                 : 2025/9 Esas

I. BAŞVURU

1. Başvurucu davalı Sağlık Bakanlığı vekili dilekçesinde; Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin 08.10.2024 tarihli ve 2023/2316 Esas, 2024/1893 Karar sayılı dosyası ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin 25.03.2025 tarihli ve 2023/3354 Esas, 2025/561 Karar sayılı dosyasından verilen kesin nitelikteki kararlar arasındaki uyuşmazlığın giderilmesi için 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un 35 inci maddesinin üçüncü fıkrası gereği; Bursa Bölge Adliye Mahkemesi Başkanlar Kurulu aracılığı ile talep hakkında karar alınmak üzere dava dosyasının Yargıtay'ın ilgili Hukuk Dairesi Başkanlığına gönderilmesini vekâleten talep etmiştir.

II. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ HUKUK DAİRELERİ BAŞKANLAR KURULU KARARI

Bursa Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri Başkanlar Kurulu 26.05.2025 tarihli ve 2025/9 Esas, 2025/15 Karar sayılı kararı ile Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin 08.10.2024 tarihli ve 2023/2316 Esas, 2024/1893 Karar sayılı dosyasında verilen kararıyla Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin 25.03.2025 tarihli ve 2023/3354 Esas, 2025/561 Karar sayılı dosyasında verilen kesin nitelikteki kararları arasında uyuşmazlık bulunduğunu belirterek, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (6100 sayılı Kanun) 124 ncü maddesinin dördüncü fıkrasında "Dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir. Bu durumda hâkim, davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kişi lehine yargılama giderlerine hükmeder." ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "Tarafta iradi değişiklik halinde, davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kişi vekille temsil edilmişse, lehine maktu avukatlık ücretine hükmolunur." düzenlemeleri ile 6100 sayılı Kanun'un 326 ncı maddesinin ikinci fıkrası "Kamulaştırmasız el atma sebebine dayalı tazminat davaları" yönünden Anayasa Mahkemesinin 2023/101 Esas, 2023/207 Karar sayılı kararı ile iptal edilmiş olup, tarafta iradi değişiklik yapılması durumuna dair anılan madde hükümlerinde söz konusu davaların ayrık tutulmadığı, yine Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin benzer nitelikli 08.04.2025 tarihli ve 2024/10043 Esas, 2025/4657 Karar sayılı kararında kamulaştırmasız el atmadan kaynaklı tazminat davasında hakkında pasif husumet ehliyeti yokluğundan ret kararı verilen idare yararına söz konusu iptal kararı gerekçe gösterilerek vekâlet ücretine hükmedilmemesinin hatalı olduğuna ilişkin kararı ile kamulaştırmasız el atmadan kaynaklı tazminat davasında 6100 sayılı Kanun’un 124 ncü maddesi gereğince iradi taraf değişikliği ile taraf sıfatı kalmayan davalı idare yararına vekâlet ücretine hükmolunmasına dair Van Bölge Adliye Mahkemesinin 2022/1342 Esas, 2022/511 Karar sayılı kararının, Yargıtay 5. Hukuk Dairesinin 24.11.2022 tarihli ve 2022/7488 Esas 2022/16868 Karar sayılı kararıyla onandığı hususları birlikte gözetilerek, 5235 sayılı Kanun'un 35 inci maddesi uyarınca anılan daire kararları arasında içtihat birlikteliğinin sağlanması amacıyla, Bursa Bölge Adliye Mahkemesinin 8. Hukuk Dairesinin taraf değişikliği nedeniyle 6100 sayılı Kanun’un 124 üncü maddesi gereğince hasım olmaktan çıkarılan idare lehine maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiği görüşü ile uyuşmazlığın çözümü için Yargıtay 5. Hukuk Dairesine başvurulmasına karar verilmiştir.

III. UYUŞMAZLIĞIN GİDERİLMESİ İSTEMİNE KONU KARARLAR

A. Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin 08.10.2024 tarihli ve 2023/2316 Esas 2024/1893 Karar Sayılı Kararı

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan inceleme neticesinde, somut olayda dava dilekçesinde davalı olarak gösterilen akabinde taraf değişikliği nedeniyle 6100 sayılı Kanun’un 124 üncü maddesi gereğince hasım olmaktan çıkarılan Sağlık Bakanlığı lehine maktu vekâlet ücretine hükmedilmesi gerekirken, vekâlet ücretine hükmedilmemesinin doğru görülmediği gerekçesi ile davalı Sağlık Bakanlığı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak düzeltilerek yeniden esas hakkında karar verilmiştir.

B. Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin 25.03.2025 tarihli ve 2023/3354 Esas 2025/561 Karar Sayılı Kararı

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kamulaştırmasız el atılan taşınmaz bedelinin tahsili istemine ilişkin davada yapılan inceleme neticesinde, somut olayda dava konusu taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı içerisinde sağlık alanı içerisinde kalması nedeniyle davalı tarafça davanın Sağlık Bakanlığına yöneltilip daha sonra Sağlık Bakanlığının tahsis ve ihtiyaç talebi olmaması nedeniyle Sağlık Bakanlığının davalı olmaktan çıkartıldığı, dava tarihi itibarıyla davacının, imar planında sağlık tesisi alanında kalan taşınmazdan sorumlu idarenin Sağlık Bakanlığının tahsis ve ihtiyaç talebinin bulunmadığını, sorumlu idarenin Belediye olduğunu öngörebilecek konumda olmadığı, bu hususu öngöremeyeceği bu nedenle Sağlık Bakanlığına karşı dava açılmasında kusurunun bulunmadığı belirtilerek, davalı olmaktan çıkarılan Sağlık Bakanlığı lehine vekâlet ücretine hükmedilmemesinin doğru görülmediği gerekçesiyle davalı Sağlık Bakanlığı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

IV. GEREKÇE

A. Uyuşmazlık

Uyuşmazlık, 6100 sayılı Kanun’un 124 üncü maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca davada iradi taraf değişikliği yapıldığı hâlde, davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kurum vekille temsil edilmişse, lehine vekâlet ücretine hükmedilip hükmedilmeyeceğine ilişkindir.

B. İlgili Hukuk

1. Bölge adliye mahkemelerinin benzer olaylarda kesin nitelikteki kararları arasındaki uyuşmazlığın giderilmesi isteminin hukuki dayanağı, 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun’un 35 inci maddesinde yer alan düzenlemedir.

2. 6100 sayılı Kanun’un 124 ncü maddesinin dördüncü fıkrasında yer alan "Dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir. Bu durumda hâkim, davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kişi lehine yargılama giderlerine hükmeder” hükmü.

3. 6100 sayılı Kanun’un yargılama giderlerinin kapsamına ilişkin 323 ncü maddesi.

4. Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan "Tarafta iradi değişiklik halinde, davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kişi vekille temsil edilmişse, lehine maktu avukatlık ücretine hükmolunur." düzenlemesi.

C. Değerlendirme

Uyuşmazlığın giderilmesi istemine konu davalar kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat istemine ilişkin olup, 6100 sayılı Kanun’un 124 ncü maddesinin 4 ncü fıkrasında yer alan “tarafın yanlış veya eksik gösterilmesi kabul edilebilir bir yanılgıya dayanıyorsa, hâkim karşı tarafın rızasını aramaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebilir. Bu durumda hâkim, davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kişi lehine yargılama giderlerine hükmeder” ve Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 8 inci maddesinin ikinci fıkrasında düzenlenen tarafta iradi değişiklik halinde, "davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kişi vekille temsil edilmişse, lehine maktu avukatlık ücretine hükmolunur." hükümleri gözetildiğinde Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin 08.10.2024 tarihli ve 2023/2316 Esas, 2024/1893 Karar sayılı kararında benimsenen uygulama doğrultusunda uyuşmazlığın giderilmesi gerekir.

V. KARAR

1. 6100 sayılı Kanun'un 124 üncü maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca davada iradi taraf değişikliği yapıldığı hâlde, davanın tarafı olmaktan çıkarılan ve aleyhine dava açılmasına sebebiyet vermeyen kurum vekille temsil edilmişse, lehine vekâlet ücretine hükmedilmesi gerektiğinin kabulü ile 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun, “Başkanlar kurulunun görevleri” kenar başlıklı 35 inci maddesi gereğince; Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesinin Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesinin kesin nitelikte kararları arasındaki uyuşmazlığın bu şekilde giderilmesine,

2. Dosyanın Bursa Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri Başkanlar Kuruluna gönderilmesine,

3. Karardan bir örneğin Bölge Adliye Mahkemelerinin hukuk dairelerine bildirilmesi için Hâkimler ve Savcılar Kurulu Genel Sekreterliğine gönderilmesine,

20.01.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.

Başkan                  Üye                          Üye                         Üye                   Üye
Ümran Görmez      Ali Kemal Ünsoy      Feyzullah Taşkın      Selma Betin      Veysal Bektaş